Me pēhea te whakamāhua i te whakamārama i te whakamahi i ngā hiko e tēnei pānēl hiko?

Kia pono, he nui ngā wā e whakaaro ana mai i tātou ki tā tātou pānēra hiko i te wā e hinga ana he rārangi āpiti. He pouaka mātāmua i te rūma hiko, i te rūma rākau, he mea kāore i te whakaahua, he mea kāore i te whakamārama. Engari āhea pea kia kōrero mai ahakoa tēnei pouaka iti, ko ia te wāhi mātātutu tonu hei whakamāmā i tā tātou whakamahi i te hiko, i ngā utu, i te haumaru? I tēnei ao, i te wā i te whakamāmā te mea matua, kāore he pānēra hiko hou, pai te whakamāmā, he rākau anake—ko ia te whakamāmā o ngā mahi hiko o tōu whare katoa. Ko te whakamāua mai i tēnei pānēra māmā ki tēnei pānēra mātauranga hiko e whakamāua ai ngā whakamāmā o tātou i te hiko, e tāwhai ai i ngā whakamāmā, i ngā mātauranga.

I tāku āki i tēnei i tēnei whare whakamātautau iti i tāku mahi mātua i ēnei tau kua pahure. Ko ngā utu hiko o rātou i ia marama he rerekē, he teitei hoki, ā, kāore rātou i taea te whakamārama i te take. I rātou he pānī hiko pakeke, he māmā hoki, i tāwhai anō i te hiko i te rere kore. I mahi tātou i tēnei me tēnei tohunga kia whakamātua ngā pānī hiko hou e whai ana i ngā kāpae hiko mātātū me ngā whakamārama ā-huinga. Ko ngā kōrero i kitea he whakaahua. I whakaatu mai i tēnei ko ngā kōpū pakeke e toru he nui ngā utu "kore-āhua" i tā rātou whakamāhi i ngā wā kāore i te whakamāhi. I tēnei hoki, he nui ngā whakamāhi hiko i ngā wā o ngā utu pānui. Mā te whakamārama i ēnei take me ngā whakamārama mai i ngā pānī hiko, i tā rātou whakamāhi i ngā utu hiko i te tau tuatahi i te 20% i teitei. Kua whakamātua ngā pānī hiko i roto i te 18 marama.

Na, me pēhea te whakamāhi i tēnei pānā? Ko te mātauranga i tēnei he whanonga mai i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i tēnei i......

Ko tēnei āhua e tautūhia ana e te whanonga o te iwi i te whakarerekē i ngā huinga hiko. Ko ngā rōpū pērā i te Rōpū o ngā Kaiwhakamātua Hiko o te Motu (NEMA) e whakaatu ana i te rōle o ngā rākau whakamātua me ngā rākau whakamāhi i te hanga i ngā rākau hiko kaha me ngā rākau hiko pono. I tēnei āhua, ka taea e koe te whakamahi i ngā rautaki pērā i te whakamātua i ngā rākau kore-hāngai, ā, ka taea ngā rākau kore-hāngai te whakamātua wāhanga wāhanga i ngā wā o te whānui o te hāngai, hei whakamāreke i ngā utu taumata o ngā kaiwhakamātua. I tēnei hoki ka taea te whakamārama i te whakamārama o te kounga o te hiko, ā, he āhua pai hoki ki te whakamārama i ngā hāngai o ngā hāngai, pērā i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai, i ngā hāngai o ngā hāngai,......

I te mutunga, ko te whakamātua i tēnei pānui hāngā hāngā āwhina he whakamātua i te whakamārama, i te whakahaere, me te whakapono. Ka whiwhi koe i tēnei wāhanga whakamārama, whakamārama hoki i ngā wāhi e whai ana i ō moni hiko, i tēnei wāhanga hāngā. Mō tēnei rākau pakihi, arā he whakamārama tika o ngā utu, ngā whakatūpātanga mō te whakamātua i mua i te pakaru, me ngā whakamārama kia whakamahinga tonu ngā mahi. Mō tēnei kaiwhakamahi takitahi, arā he whakamārama i ngā rākau e whakamahi ana i te hiko nui, me te whakamāhua i te whakamāhua i te hiko o te rā. Inā kōwhiri koe i tēnei pānui mai i tēnei kaiwhakamahi pūkenga, e mōhiotia ana hei kaiwhakamahi pūkenga kaha me ngā wāhanga whakamārama, kāore koe i te hoko i tēnei rākau whakamāmātanga anake. He rākau matua kē tēnei hei whakamāhua i tēnei whare kia mātauranga, kia pai ake te whakamāhua, me te iti ake ngā utu. He rākau e whakamana ai koe kia whakahaere i tōu āpōpō hiko i te whakamārama me te mātauranga.